Gıda etiketlerindeki “tavsiye edilen tüketim” ve “son tüketim” tarihlerinin anlamını ve bunlara neden farklı yaklaşmanız gerektiğini öğrenin.
Gıdalar bakteri içerebilir ve çok uzun süre ya da yanlış sıcaklıkta saklandıklarında gıda zehirlenmesine yol açabilir. Bu nedenle gıda ambalajlarındaki farklı tarih türlerini ve bunlara ilişkin tavsiyeleri anlamak önemlidir.
Son tüketim tarihi güvenlikle ilgilidir
Gıdadaki son tüketim tarihi güvenlikle ilgilidir. Hatırlanması gereken en önemli tarih budur. Gıdalar son tüketim tarihine kadar yenebilir, ancak bu tarihten sonra yenmemelidir. Et ürünleri veya tüketime hazır salatalar gibi hızla bozulan gıdalarda son tüketim tarihini görürsünüz.
Son tüketim tarihinin geçerli bir rehber olabilmesi için saklama talimatlarına dikkatle uymalısınız. Örneğin ambalajdaki talimatlar açıldıktan sonra buzdolabında saklamanızı söylüyorsa gıdayı 5 °C veya daha düşük sıcaklıktaki bir buzdolabında tutmalısınız. Gıdaları doğru biçimde soğutma hakkında daha fazla bilgi edinin.
Son tüketim tarihinden sonra ürünü yemeyin, pişirmeyin veya dondurmayın. Doğru biçimde saklanmış, görünüşü ve kokusu normal olsa bile gıdanın yenmesi veya içilmesi güvenli olmayabilir. Bununla birlikte et ve süt dâhil birçok gıda son tüketim tarihinden önce dondurulabilir; bu nedenle önceden plan yapın.
Tavsiye edilen tüketim tarihi kaliteyle ilgilidir
Bazen “best before end” (BBE) şeklinde gösterilen tavsiye edilen tüketim tarihi güvenlikle değil kaliteyle ilgilidir. Gıda bu tarihten sonra da güvenle yenebilir, ancak en iyi durumda olmayabilir; tadı ve dokusu eskisi kadar iyi olmayabilir. Tavsiye edilen tüketim tarihleri aşağıdakiler dâhil çok çeşitli gıdalarda bulunur:
- dondurulmuş gıdalar
- kurutulmuş gıdalar
- konserve gıdalar
Tavsiye edilen tüketim tarihi yalnızca gıda ambalajdaki talimatlara uygun biçimde saklanırsa doğru olacaktır.
Hayır kurumlarına ait gıda bankaları
Bir gıda bankasından insanlara ambalajlı gıda sağlıyorsanız yine de son tüketim tarihlerini kontrol etmeniz ve bunlara uymanız gerekir.
Gıdaları son tüketim tarihinden sonra dağıtmak insanları riske atar ve gıda bankasına karşı yaptırım uygulanmasına yol açabilir.
Öğünlerinizi önceden planlayın
Alışverişe gitmeden önce buzdolabınızda ve dondurucunuzda neler bulunduğunu kontrol etmeyi alışkanlık hâline getirin. Son tüketim tarihi yaklaşan gıdalara ve zamanla bozulabilecek diğer taze gıdalara bakın; önce bunları tüketmeye çalışın. Bunlara şunlar dâhildir:
- meyve ve sebzeler
- et ve balık
- peynir, süt veya diğer süt ürünleri
Koklama testine güvenmeyin
Gıdalar son tüketim tarihinden sonra bile normal görünebilir ve kokabilir; ancak bu, yenmelerinin güvenli olduğu anlamına gelmez. Gıda hâlâ kontamine olabilir.
Gıda zehirlenmesine neden olan bakterileri göremez, koklayamaz veya tadamazsınız.
Gıdalarınızı doğru biçimde dondurun ve çözdürün
Doğru biçimde dondurulan gıda bozulmaz ve içinde bakteriler çoğalamaz; dolayısıyla donmuş durumdayken daha güvensiz hâle gelemez. Ancak çözdürüldüğünde duraklatma sona erer. Yalnızca ihtiyaç duyduğunuz kadar gıdayı çözdürün ve 24 saat içinde tüketin. Gıdaları dondurma ve çözdürme hakkında daha fazla bilgi edinin.
Gıda çözdürüldükten sonra 24 saat içinde kullanın ve servis etmeden önce her tarafı buhar çıkacak kadar sıcak oluncaya dek pişirin.