Gıda sahteciliği ve gıda savunması tehditleri düşündüğünüzden daha yakın

Dr. Andreas Klieber, Quality Associates — Avustralya
Telefon: 1300 73 71 93
E-posta: info@qualityassociates.com.au
İnternet: https://www.qualityassociates.com.au/

2018 yılında Avustralya'daki gıda tehditleri hem gıda endüstrisinin hem de kamuoyunun gündeminin merkezine yerleşti. Bugün yalnızca “iğne” sözcüğünü söylemeniz bile herkesin anlatacak bir hikâye bulmasına yetiyor.

Bu büyük tehdidin arasında Avustralya'daki başka bazı gıda sahteciliği sorunlarını ve tehditlerini fark etmemiş olabiliriz. Örneğin çoğunlukla su, renklendirici ve alkolden oluşan sahte Avustralya içkisi yanıltıcı biçimde pazarlandı; ABC'nin araştırmasının ardından ürün sonunda geri çağrıldı. ACCC ayrıca Avustralya'ya ithal edilen balın sahte olabileceğine ilişkin kapsamlı bir araştırma yürüttü; ancak sonuç kesin değildi. Üstelik gıda sahteciliği sorunlarının giderek arttığı uluslararası bir tedarik zincirinin parçasıyız. Avrupa'da gıda sahteciliği araştırmalarına ilişkin ülkeler arası iş birliği talepleri %30 arttı.

Avustralya hükûmeti bu tehditlere karşı harekete geçti. Bu önlemler arasında Ceza Kanunu'nun 82. Bölümündeki sabotaj suçlarının, gıda ile gıdaya ilişkin hizmet ve altyapıyı “kamusal altyapı” kapsamında içerecek biçimde genişletilmesi de vardı.

Gıda sahteciliği verileri, kaybedilen ihracat fırsatları nedeniyle Avustralya'nın ne kadar büyük bir ulusal ve ticari gelir kaybına uğradığını gösteriyor. Bu kaybın 2016/17 döneminde balıkçılık, süt ürünleri, bahçecilik, şarap, et ve tahıl sektörlerinin toplamında 1,5 milyar dolar olduğu tahmin edildi (McLeod, R., 2017, Counting the Cost: Lost Australian food and wine export sales due to fraud, FIAL).

Gıda sahteciliğinin şirketler ve tüketiciler üzerindeki maliyeti artarken, sahteciliğin kolayca gıda güvenliği sorunlarına dönüşebildiğini unutmamalıyız. Alerjen yer fıstığı kabuklarının kimyona eklenmesinin doğurabileceği sonuçları düşünün. Bu sorun nedeniyle ABD'de 700'den fazla ürün geri çağrılmak zorunda kaldı (Food Safety and Quality, 17 Mart 2015).

Gıda şirketleri sahtecilik ve savunma riskleriyle mücadele etmeye başladı. GFSI (Küresel Gıda Güvenliği Girişimi) standartları, gıda sahteciliği ve gıda savunmasına yönelik azaltma stratejilerinin uygulanmasını gerektiriyor. Bunun ötesinde öncü gıda üreticileri ve perakendeciler, bu önlemlerin genel iş başarısızlığı riskini ve kârlılık üzerindeki riskleri dolaylı biçimde azalttığını kabul ediyor.

TACCP (Tehdit Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları) ve VACCP (Güvenlik Açığı Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları) adı verilen sistemlerle gıda sahteciliği ve savunması risklerini azaltma yolculuğuna başlamak ilk başta bunaltıcı olabilir. Ancak süreç risklerin belirlenmesi, değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi gibi belirli adımlara ayrıldığında bu sistemler etkili biçimde uygulanıp yönetilebilir.

Gıda endüstrisindeki kalite profesyonelleri HACCP (Tehlike Analizi ve Kritik Kontrol Noktaları) sistemleri sayesinde bu yaklaşıma zaten aşinadır. TACCP ve VACCP sistemlerindeki yaklaşımın ilke olarak çok farklı olmadığını anlamak önemlidir. Fark, TACCP ve VACCP sistemlerinin kapsamının çok daha geniş olmasıdır. Ham madde kaynağından dağıtıma, işlemeye, perakendeye ve nihai tüketiciye kadar bütün tedarik zincirini kapsarlar.

Örneğin gıda sahteciliği genellikle tüketiciyi hedef alır ve bunu önlemenin en etkili yollarından biri tüketicinin açıkça görebileceği önlemlerdir. Tüketicinin satın aldığı ürünün gerçek olup olmadığını anlayabilmesi için hâlen birçok teknoloji ve etiketleme çözümü geliştiriliyor. Bunlar arasında ürün bazlı barkodlar yerine her bir ürüne özgü barkodlar ve cep telefonu uygulamasıyla incelendiğinde ürünün gerçek olup olmadığını gösteren etiketler bulunuyor.

Uzun ham madde tedarik zincirleri de büyük risk taşır. Onaylı tedarikçi programlarının bu riski yönetmesi amaçlanır; ancak sahte ham madde ve gıdaların küresel ticaretinin yılda yaklaşık 50 milyar dolar olduğu tahmin edildiğinden dikkatli olmak şarttır. Uzun süreli iş birliğiyle pekiştirilen güven ilişkileri, tedarikçinin gıda sahteciliği ve savunması kontrollerinin anlaşılması ve tesis inceleme programı bu riskleri azaltmanın en iyi yollarıdır. Bir tedarikçinin hangi riskleri oluşturduğu açık değilse gidip yerinde inceleme yapmanın daha iyi bir alternatifi yoktur.

Sonuç olarak Avustralyalı gıda üreticileri ve ihracatçıları, gıda sahteciliği ve gıda savunması tehditlerine karşı önlemler uygulamaktan büyük yarar sağlayacaktır. Bu yararlar; tüketicileri ve işletmeyi gerekli özen ve kişisel sorumluluk açısından korumaktan, ciddi skandalların mali yükleri nedeniyle gıda işletmelerinin başarısız olmasını önlemeye kadar uzanır. Dolayısıyla bu sistemlerin uygulanması ve sürdürülmesi, diğer mali ve ticari risklerde olduğu gibi üst düzey yöneticiler tarafından yönlendirilmelidir.

Quality Associates hizmetleri

Quality Associates, ürünlerinizi tehditlerden ve güvenlik açıklarından korumak için birden fazla seçenek sunar:

1. Yarım günlük eğitim: Tedarik zincirinde ve tesislerinde tehdit ve güvenlik açığı değerlendirmesi yapan kuruluşlara en iyi uygulama bilgileri ve rehberlik sağlar. Ayrıntılı bilgi. Bu eğitim dünyanın her yerinde çevrim içi video konferansla verilebilir.
2. Bir günlük çalıştay: TACCP ve VACCP sistem şablonlarımızın tamamını sunan popüler bir seçenektir. Süreci açıklamak ve kendi tesisinizde uygulamayı başlatmak için bir gün geçiririz; böylece çalışanlarınız sistemleri devralıp sürdürebilir. Görüşmek için info@qualityassociates.com.au adresine yazın.
3. Tam sistem uygulaması: Sistemlerinizin tarafsız ve bağımsız biçimde değerlendirilmesi gibi önemli bir avantaj sağlar. Dışarıdan bakış önemlidir. Uyguladığımız her tehdit ve güvenlik açığı sisteminde, tesis çalışanlarının gözden kaçırdığı önemli zayıflıkları buluyoruz. Bu seçenek zamanı kısıtlı kalite ekibinizin değerli zamanından da tasarruf sağlar. Görüşmek için info@qualityassociates.com.au adresine yazın.